Islamic Economics & Banking

fa بررسی تأثیر تولیدات صنعت مس ایران بر توسعه اقتصادی در ایران با رویکرد سیستم معادلات همزمان An Investigation into the Impact of Iran's Copper Industry Output on Economic Development: A Simultaneous Equations System Approach تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">صنعت مس به‌عنوان یکی از بخش‌های کلیدی اقتصاد ایران، نقش مهمی در توسعه اقتصادی کشور ایفا می‌کند. این مطالعه با هدف بررسی تأثیر تولیدات صنعت مس ایران، به‌ویژه فعالیت‌های شرکت ملی صنایع مس ایران (NICICO)، بر شاخص‌های توسعه اقتصادی شامل تولید ناخالص داخلی (GDP)، اشتغال‌زایی، و درآمدهای صادراتی انجام شده است. پژوهش از روش سیستم معادلات همزمان و داده‌های سری زمانی سال‌های 1360 تا 1403 بهره برده و داده‌ها از منابع رسمی مانند بانک مرکزی، مرکز آمار ایران، و گزارش‌های سالانه NICICO گردآوری شده‌اند. نتایج نشان می‌دهد که تولید مس تأثیر مثبت و معناداری بر تولید ناخالص داخلی و شاخص توسعه انسانی (به‌عنوان معیاری از توسعه اقتصادی) دارد، اما به دلیل محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها، اثر آن بر خالص صادرات محدود است.  </div> <div style="text-align: justify;">The copper industry, as a pivotal sector of Iran’s economy, plays a significant role in the country’s economic development. This study aims to investigate the impact of Iran’s copper production—particularly the activities of the National Iranian Copper Industries Company (NICICO)—on key economic development indicators, including gross domestic product (GDP), employment generation, and export earnings. Employing a simultaneous equations system methodology and utilizing annual time-series data from 1981 to 2024 (1360–1403 in the Persian calendar), the research draws on official sources such as the Central Bank of Iran, the Statistical Center of Iran, and NICICO’s annual reports. The findings indicate that copper production exerts a statistically significant positive effect on both GDP and the Human Development Index (as a proxy for economic development). However, due to constraints imposed by international sanctions, its impact on net export earnings remains limited.  </div> صنعت مس, توسعه اقتصادی, تولید ناخالص داخلی, اشتغال‌زایی, درآمدهای صادراتی, سیستم معادلات همزمان. copper industry, economic development, gross domestic product, employment generation, export revenues, simultaneous equations system 655 680 http://mieaoi.ir/browse.php?a_code=A-10-1853-1&slc_lang=fa&sid=1 Hossein Nouri حسین نوری hosein.nori@iau.ac.ir 100319475328460014592 100319475328460014592 No Department of Economics, Mi.C., Islamic Azad University, Miyaneh, Iran. گروه اقتصاد، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران. ALI Salmanpour علی سلمانپور ali_salmanpour@iau.ac.ir 100319475328460014593 100319475328460014593 Yes Department of Economics, Mara.C., Islamic Azad University, Marand, Iran. گروه اقتصاد، واحد مرند، دانشگاه ازاد اسلامی، مرند، ایران (نویسنده مسئول) Sima Eskandari sabzi سیما اسکندری سبزی si.eskandari@iau.ac.ir 100319475328460014594 100319475328460014594 No Department of Economics, Mi.C., Islamic Azad University, Miyaneh, Iran. گروه اقتصاد، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران. Mahdi Moradi مهدی مرادی Moradi@pnu.ac.ir 100319475328460014595 100319475328460014595 No Department of Economics, payame Noor University, Tehran, Iran. گروه اقتصاد، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.