:: دوره 9، شماره 33 - ( 12-1399 ) ::
فصلنامه اقتصاد بانکداری اسلامی برگشت به فهرست نسخه ها
بررسی ماهیت اقتصادی اختیار مانع و تحلیل فقهی آن
عبدالمحمد کاشیان1، ایمان احمدزاده2
1- استادیار و عضو هیات علمی دانشگاه سمنان (نویسنده مسئول) ، a.m.kashian@profs.semnan.ac.ir
2- کارشناس‌ارشد اقتصاد، دانشگاه سمنان
چکیده:   (3459 مشاهده)
هدف از پژوهش حاضر، بررسی ماهیت اقتصادی و فقهی اختیار مانع است. اختیار مانع نوعی از ابزارهای مشتقه در بازارهای مالی است که حق خرید یا فروش یک دارایی بدون الزام به آن را به فرد می‌دهد. این ابزار در کنار سایر انواع ابزارهای مشتقه با هدف پوشش ریسک و سفته‌بازی مورد استفاده قرار می‌گیرد. اختیار مانع به تفکیک اختیار حذف‌شونده و اختیار ایجادشونده، شامل توافقی است که براساس آن هریک از خریدار یا فروشنده می‌توانند حق خرید یا فروش خود را در شرایطِ مورد توافق طرفین، فعال و یا غیرفعال نماید. پژوهش به این سؤال پاسخ می‌دهد که آیا از منظر فقهی چنین قراردادی مشروع است؟ مقاله ضمن بررسی ماهیت اقتصادی این نوع از اختیار، با استفاده از روش اجتهادی مرسوم در تحلیل فقهی ابزارهای مالی اسلامی، ماهیت اختیار مانع را از طریق عقود مختلفی از جمله بیع حق، صلح، شرط ابتدایی و سایر انواع عقود مورد بررسی قرار داده است. نتایج دلالت بر آن دارد که اختیار مانعِ ایجاد شونده، به‌دلیل حقی که به خریدار می‌دهد تا در شرایط مورد توافق طرفین حق خریدش فعال شود، از طریق بیع حق صحیح است، اما اختیار مانع حذف‌شونده به‌دلیل اینکه متضمن شرط مخالف مقتضای عقد است، فاقد اعتبار است و نیازمند اصلاح از طریق عقد صلح و یا شرط ابتدایی است.
واژه‌های کلیدی: اختیار معامله، اختیار نامتعارف، اختیار مانع، بورس اوراق بهادار
متن کامل [PDF 506 kb]   (296 دریافت)    
نوع مقاله: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1399/1/23 | پذیرش: 1399/12/4 | انتشار: 1399/12/10


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 9، شماره 33 - ( 12-1399 ) برگشت به فهرست نسخه ها