1- گروه حسابداری، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران 2- گروه حسابداری، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران ، dr.mojgansafa@iau.ac.ir
چکیده: (7 مشاهده)
اوراق مالی اسلامی (صکوک) به عنوان ابزارهای مالی مبتنی بر فقه اسلامی، نقش مهمی در تأمین مالی طرحهای اقتصادی و توسعه بازار سرمایه کشورهای اسلامی ایفا میکنند. در ایران، علیرغم پتانسیلهای موجود، انتشار و توسعه این اوراق با چالشهایی روبرو است که نیازمند بررسی دقیق است. این پژوهش با هدف شناسایی موانع، چالشها و فرصتهای انتشار اوراق مالی اسلامی در ایران و ارائه چارچوبی مفهومی برای توسعه پایدار این بازار انجام میشود. پژوهش حاضر از نوع کیفی است و از روش تحلیل محتوای کیفی با استفاده از مصاحبههای نیمهساختاریافته با خبرگان حوزه فقه مالی، اقتصاد اسلامی و بازار سرمایه بهره برده است. مصاحبهشونده از خبرگان دانشگاهی و حرفهای میباشند. دادهها به صورت کُدگذاری تحلیل شدند. مصاحبهشوندگان از خبرگان دانشگاهی و خبرگان حرفهای بوده و معیارهایی را جهت انتخاب آنان قرار دادیم. یافتههای پژوهش نشان میدهد که موانع ساختاری، ضعف هماهنگی بیننهادها، چالشهای فقهی ناشی از اختلافنظر فقها و نبود نهاد استانداردسازی شرعی، مشکلات بازار از جمله نقدشوندگی پایین و کمبود آگاهی عمومی، طولانی بودن فرآیند انتشار، از مهمترین عوامل محدودکننده توسعه بازار اوراق مالی اسلامی در ایران هستند. در مقابل، همسویی با سیاستهای اقتصاد مقاومتی، ظرفیت بازار منطقهای و امکان توسعه ابزارهای نوین مالی اسلامی به عنوان فرصتهای کلیدی شناسایی شدند. توسعه پایدار بازار اوراق مالی اسلامی در ایران نیازمند طراحی و پیادهسازی چارچوب ساختاری و فقهی منسجم، ارتقای زیرساختهای فناوری و بهخصوص افزایش آگاهی سرمایهگذاران است. این چارچوب میتواند به عنوان نقشه راهی برای سیاستگذاران و نهادهای مالی کشور مورد استفاده قرار گیرد.
Mirzahoseyni M, Safa M, Borhani S A. Qualitative analysis of obstacles and requirements for the development of Islamic financial securities in Iran. mieaoi 2026; URL: http://mieaoi.ir/article-1-1883-fa.html
میرزاحسینی مهران، صفا مژگان، برهانی سیدعباس. تحلیل کیفی موانع و الزامات توسعه اوراق مالی اسلامی در ایران. نشریه اقتصاد و بانکداری اسلامي. 1405;
