1- پژوهشگر دوره دکتری حقوق نفت و گاز، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران (نویسنده مسئول) ، Hosseinhajini1369@gmail.com 2- فارغ التحصیل کارشناسی ارشد گروه حقوق خصوصی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران 3- فارغ التحصیل کارشناسی ارشد گروه حقوق جزا و جرم شناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران.
چکیده: (5 مشاهده)
با پیشرفت سریع فناوریهای هوش مصنوعی و افزایش استفاده از آنها در تولید محتوا و آثار خلاقانه، تعیین حق مالکیت در این آثار به یک موضوع مهم و چالشبرانگیز تبدیل شده است. در این مقاله، به بررسی جنبههای قانونی، اقتصادی و اخلاقی تعیین حق مالکیت در آثار تولیدی ناشی از هوش مصنوعی پرداخته میشود و تأثیر آن بر اقتصاد تجارت الکترونیک مورد تحلیل قرار میگیرد. هدف از این پژوهش تعیین حق مالکیت در آثار تولیدی ناشی از هوش مصنوعی با نگاهی بر اقتصاد تجارت الکترونیکمورد بررسی قرار گرفته است،بدین منظورتعیین و انتخاب شاخص ها با بهره گیری ادبیات تحقیق و مصاحبه اکتشافی به همراه نظر سنجی از 12 نفر از مدیران شرکت های تولید فناوری های اطلاعات کامپیوتری انجام شده است، از روش نمونهگیری هدفمند و با نمونهگیری نظری به اشباع نظری رسیده و سپس اطلاعات به دست آمده با استفاده از روش تحلیل مضمون مورد بررسی و مدل پاردایمیساخته شده است که توسط نرم فزار Maxqda20مورد تحلیل قرار گرفته است یافته های پژوهش نشان از انواع عوامل علی، پدیده محور، راهبردها، مداخله گر، زمینه ای و پیامدها بوده که با توجه به رویکرد تحقیق، مدل تحقیق در سطح ابعاد و مولفه های مورد بررسی و اعتبار سنجی در دو مرحله کمی و کیفی انجام پذیرفت.از آنجا که تجارت الکترونیک به شدت وابسته به تولید و توزیع محتوای دیجیتال است، تعیین صحیح حق مالکیت در آثار تولیدی توسط هوش مصنوعی میتواند نقش کلیدی در حفاظت از منافع اقتصادی بازیگران این حوزه داشته باشد. همچنین، عدم وضوح در قوانین مربوط به مالکیت میتواند به کاهش انگیزه برای نوآوری و سرمایهگذاری در فناوریهای هوش مصنوعی منجرمی شود.
Hajiani H, Poladi S, Vaez M. Determining the right of ownership in production works caused by artificial intelligence with a view on the economy of e-commerce. mieaoi 2026; 14 (53) : 21 URL: http://mieaoi.ir/article-1-1644-fa.html
حاجیانی حسین، پولادی سوسن، واعظ مصطفی. تعیین حق مالکیت در آثار تولیدی ناشی از هوش مصنوعی با نگاهی بر اقتصاد تجارت الکترونیک. نشریه اقتصاد و بانکداری اسلامي. 1404; 14 (53) :575-597